پذيرش سايت > Geography & Topography > رازهای پامیر و بدخشان

تاجیکستان

رازهای پامیر و بدخشان

پنج شنبه 16 نوامبر 2006, نوشتۀ Salimsha HALIMSHA

«پامیر» و «بدخشان»، این دو نام از آن یک سرزمین‌اند. گروهی از دانشمندان واژۀ «پامیر» را «پای مهر» و یا «پایگاه آفتاب» گرفته‌اند و «بدخشان» را درخشاندن لعل معنی کرده‌اند. بدخشان در این هزار سال با لعل، با خوبرویان سیه‌چشم و سیه‌موی، و گیاه‌های درمانی پرآوازه بوده است، هرچند در سرچشمه‌های پهلوی و اوستائی یکان باری به نام «بدخشان» برنمیخوریم. امروز هم اگر شُغنی‌ها، ایشکاشیم‌ها و روشنی‌ها را «بدخشی» گفته نام برند، آنها این را نسبت به خود پست‌شماری میدانند. واژۀ «پامیر» از دو پاره ساخته شده است، یکی «پا» (=پل) و یکی «میر» (=مهر). سنگ مقدسی که آستان فرودگاه مهر به شمار میرود، تا به امروز میان مردم پامیر انگیزشی است که جمعه شب یا نوروز یا مهرگان آنجا به روند، شمع افروزند، نان یا پول گذارند و از خدا مراد خواهند.

 

JPEG - 47.4 kb
پامیر

بهشت زبرین، در اوستا، «گرودمان» خانۀ سرودها است. روان نوازندگان و سازندگان و پایکوبان در بال شاهین از پل از موی باریکتر (چینود پل) میگذزد و به بهشت میرسد. چراکه نوازندگان و سازندگان سربازان بهشت‌اند. سرود و نوا پرورندۀ مهر و دوستی و راستی‌اند. آنها باغبانان روان نکو اندیشان و نکوکاران‌اند. مردم نیک‌اندیش و نکوکار کی فرّ یزدانی سازندگان دارند، در پرتو نور فروزان از پل نگهبان گذشته، در خانۀ سرودها جاویدان میمانند.

امروز پامیر خانۀ سرودها است. هیچ خانه‌ای در بدخشان نیست کو ربابی نه‌باشد.

یک ساعت به مردم خوراک میدهند. سپس تا ساعت چهار شب، سرودخوانان میسرایند. ایشان خود رباب مینوازند و دایره میزنند؛ به پاس آفریدگار و آفریدگان و برای عزیزان رفته سرودهای زیبا و دلپذیر میخوانند چنان که شنونده خود را در بهشت برین احسای میکند. ساعت چهار، پیش از دمیدن آفتاب، آئین «چراغ روشنی» می‌آغازد. چراغدانی چوبین روغن ریخته پیش خلیفه می‌اورند. خلیفه از آن سرودخوانان پلته میتابد. پلته را در چراغدانی گذارند و روغن در آن ریزند و آن را درگیرانند. «چراغنامه» اثر منظوم و منثوری است که به کلام شاه ناصرخسرو تعلق دارد. متن چراغنامه را خلیفه با آواز خوش موسیقی میخواند و تمام نشستگان با او هم‌اواز میشوند. در پایان مراسم، پدر و مادر، فرزندان یا برادران نزد چراغ آیند و دست به نور چراغ برده، بر روی میمالند. آنها روی خود را در روشنی ِ پاک میشویند. این زمان، روان مرده از خانه میرود و از پل صراط (همان «چینود پل») یا از پل نگهبان، در زیر روشنی چراغ به بهشت میگذرد.

6 پيامهاى سخنگاه

  • رازهای پامیر و بدخشان 20 فوريه 2008 09:25, نوشتۀ قاسم عرفانی

    سلام
    من ایرانی هستم اهل فارس شهرستان کازرون از کشور تاجیکستان خیلی خوشم می آید و به امید خدا در آینده قصد سفر به آن کشور را دارم . از شما درخواست راهنمایی و معرفی بیشتر تاجیکستان و پامیر را دارم . از اینکه لطف می کنید سپاسگذارم
    قاسم عرفانی

    در سايت ببينيد : http://yek.dom.ir

    پاسخ به اين پيام

    • رازهای پامیر و بدخشان 5 مه 2010 14:23, نوشتۀ یاسر

      کاکو من تا حالا حدود 5 بار رفتم تاجیستان و تو این 5 بار 4 بار پامیر رفتم خیلی خفنه
      برای رفتن به تاجیکستان باید ویزا بگیری و اگر بخواهی بری پامیر اونجا هم برای منتقه خودمختار بدخشان باید یک ویزا دیگر بگیری که فکر کنم 50 $ بشود ولی منطقه کاملاً کوهستانی مردم خون گرم مسلمان وشیعه اسماعیلیه هستند مرکز بدخشان خاروق هست البته پامیر یک نوع نژاد هست و پامیری ها تو منطقه خودمختار بدخشان زندگی می کنن
      وتحد پول تاجیکستان سامانی هست و هر سامانی تقریباً 300 تومان خودمون هست البته تا این تاریخ 15/2/1389
      به 2 طریق هم می تونی بروی
      1 ازتهران با هواپیمایی تاجیک ایر که من منتاسفانه شماره تلفنش را ندارم و

      2به وسیله هواپیمایی اسمان از طریق مشهد البته اگر خوستی بری یک سری ریزه کاری داره که باید بهت بگم تا اینجاشو داشته باش فعلاً
      خداحافظ

      پاسخ به اين پيام

      • رازهای پامیر و بدخشان 13 سپتامبر 2011 11:18, نوشتۀ انوش آریامهر

        یک ضرب المثل در بدخشان است که می گویند:
        " خر چه داند خوردن قند و نبات "
        این حرف در مورد این آقا به تمام معنا صدق می کند. راستش این مرد شاید از همان بیابان های سوزان و اطراف کویر آمده باشد که روی سرسبزی و زندگی در دامان طبعیت را ندیده باشد، از زیبایی دره های سرسبز و خرم با آن همه قشنگی پامیر چه می فهمد که زیبایی یعنی چه؟

        پاسخ به اين پيام

  • رازهای پامیر و بدخشان 6 فوريه 2012 22:59, نوشتۀ چنگیز 

    راست گفتی همزبان این نا مرد نام پامیر را شنیده اما نفهمیده که پامیر دو پهلو دارد یک پهلوی ان به افغانستان مربوط است درین پهلو به
     عوض خورده کاری چیز دیگری را خواهد باخت. (به قول سعدی مراجعه کن تا بقیه اش را بدانی ). 

    پاسخ به اين پيام

  • رازهای پامیر و بدخشان 2 آوريل 2012 12:48, نوشتۀ معین

    چه اعتقادات جالبی
    آواز خوندنشون رو خیلی دوست دارم. مخصوصا اعتقاداتشون در مورد چینود پل

    پاسخ به اين پيام

  • رازهای پامیر و بدخشان 30 دسامبر 2012 10:15, نوشتۀ یاسر

    با سلام من ایرانی هستم ولی در پامیر زندگی میکنم
    خیلی خفنه البته زیاد بازار گرمی نکنم تو ایران جا هایی داریم که خفن تر از اینجا هست البته من خودم در روستا زندگی میکنم یک تصویر بهتون میدهم که در اینجا هیچ چیزی نیست فقط برق وجود دار و موبایل البته مردم مانند 100 تا 150 سال پیش ایران زندگی میکنند . مردم پامیر پامیری صحبت و مذهب شیعه اسماعیلی هستند
    البته مدرنیته هم امده چون مردم به کشور روسیه میروند و تکنولوژی های جدید را می اورند
    ولی مردم خیلی ساده زندگی میکنند
    y_saranjam@yahoo.com
    برای رفتن به تاجیکستان بهتر است تو فرودگاه تاجیکستان ویزا توریستی بگیرید
    حتماً توریستی که حدود 40 $ هست
    برای رفتن به پامیر هم حدود 150 سامانی باید به دفتر ( آویر ) بدهید که این اجازه نامه ضروری هست
    حتما ً مواظب جیب خود باشید چون فقر زیاد هست و همه میخواهن به یک جوری از شما پول بکشن

    پاسخ به اين پيام

پاسخ به اين مقاله

SPIP | اسکلت | | نقشه ى سايت | Tree |  پيگيرى فعاليت سايت RSS 2.0